‘राजधर्म – राष्ट्रोदय’ : नवभारताच्या निर्मितीसाठी ऐतिहासिक राष्ट्रव्यापी जनआंदोलनाचा शंखनाद; २४ ऑक्टोबर रोजी मुंबईत देशातील दिग्गज मान्यवरांचे महामंथन!

लष्करातील निवृत्त मेजर जनरल, ‘रॉ’चे माजी प्रशिक्षण अधिकारी, माजी संरक्षण सचिव, माजी पोलीस महासंचालक, वरिष्ठ आयपीएस अधिकारी, कायदेतज्ज्ञ, शास्त्रज्ञ, शिक्षणतज्ज्ञ, आंतरराष्ट्रीय ख्यातीचे उद्योजक आणि मानवाधिकार कार्यकर्ते एका व्यासपीठावर; भारताच्या पुनर्निर्माणाचा राष्ट्रीय आराखडा तयार होणार!

‘राजधर्म – राष्ट्रोदय’चे अध्यक्ष ॲड. निलेश सी. ओझा आणि आंतरराष्ट्रीय संयोजक श्री. आशुतोष पाठक यांचे देशहितासाठी कार्य करणाऱ्या सर्व राष्ट्रप्रेमी नागरिकांना, तज्ज्ञांना आणि सामाजिक संस्थांना या ऐतिहासिक अभियानात सहभागी होण्याचे आवाहन!

मुंबई, १३ ऑक्टोबर २०२६।

देशाला केवळ सत्ताबदलाची नव्हे, तर व्यवस्थापरिवर्तनाची, नव्या राष्ट्रीय दृष्टिकोनाची, उत्तरदायी प्रशासनाची आणि संविधान व राष्ट्रहित सर्वोच्च मानणाऱ्या नव्या कार्यसंस्कृतीची आवश्यकता आहे.

याच व्यापक ध्येयातून भारताचे सर्वांगीण पुनर्निर्माण करून न्यायपूर्ण, समृद्ध, सामर्थ्यशाली आणि मानवतावादी वैश्विक भारत घडविण्यासाठी ‘राजधर्म – राष्ट्रोदय’ (RAJDHARMA – RASHTRODAY : Rise of a New India) या स्वतंत्र, पक्षनिरपेक्ष आणि राष्ट्रव्यापी जनआंदोलनाचा शंखनाद करण्यात आला आहे.

या आंदोलनाचे अध्यक्ष ॲड. निलेश सी. ओझा आणि आंतरराष्ट्रीय संयोजक श्री. आशुतोष पाठक यांनी भारतासह जगभरातील राष्ट्रहितासाठी समर्पित नागरिक, विचारवंत, विविध क्षेत्रांतील तज्ज्ञ, युवक, महिला, सामाजिक कार्यकर्ते, मानवाधिकार रक्षक आणि जनकल्याणासाठी कार्य करणाऱ्या संस्थांना या ऐतिहासिक राष्ट्रनिर्माण अभियानात सक्रिय सहभागी होण्याचे आवाहन केले आहे.

सत्तेसाठी संघर्ष नाही, राजकीय महत्त्वाकांक्षा नाही; ध्येय आहे संपूर्ण व्यवस्थापरिवर्तन आणि राष्ट्राचे पुनर्निर्माण!

‘राजधर्म – राष्ट्रोदय’ हे कोणत्याही राजकीय पक्षाचे समर्थन किंवा विरोध करण्यासाठी अथवा राजकीय सत्ता मिळविण्यासाठी सुरू करण्यात आलेले आंदोलन नाही.

भारतीय संविधानातील मूल्यांवर आधारित न्यायपूर्ण, पारदर्शक, उत्तरदायी आणि लोककल्याणकारी व्यवस्था निर्माण करण्यासाठी जनशक्ती, ज्ञान, अनुभव आणि तज्ज्ञता यांना एकत्र आणणे, हे या आंदोलनाचे प्रमुख उद्दिष्ट आहे.

‘राजधर्म’ म्हणजे सत्ता हा विशेषाधिकार नसून जनसेवेची जबाबदारी आहे; अधिकार हे वर्चस्व गाजविण्याचे साधन नसून न्यायाचे संरक्षण करण्याचे माध्यम आहे; आणि शासन हे वैयक्तिक किंवा राजकीय स्वार्थासाठी नव्हे, तर संविधान, कर्तव्य आणि राष्ट्रहितासाठी चालविले गेले पाहिजे, ही मूलभूत संकल्पना आहे.

हे आंदोलन कोणत्याही एका संस्था, व्यक्ती, धर्म, जात, समाजघटक किंवा राजकीय विचारसरणीपुरते मर्यादित राहणार नाही.

संविधान, न्याय, राष्ट्रीय एकात्मता, सामाजिक समरसता आणि मानवकल्याण या मूल्यांवर विश्वास ठेवणाऱ्या प्रत्येक नागरिकाला राष्ट्रनिर्माणाच्या या ऐतिहासिक प्रक्रियेत सहभागी करून घेण्याचा या आंदोलनाचा संकल्प आहे.

२४ ऑक्टोबर रोजी मुंबईत राष्ट्रीय मार्गदर्शन शिबिर; नवभारताच्या निर्मितीसाठी ठोस रोडमॅप तयार करण्याची सुरुवात!

या राष्ट्रव्यापी जनआंदोलनाची भावी दिशा, संघटनात्मक रचना, राष्ट्रीय प्राधान्यक्रम आणि कृती आराखडा निश्चित करण्यासाठी २४ ऑक्टोबर २०२६ रोजी मुंबईत विशेष राष्ट्रीय मार्गदर्शन शिबिर आणि प्रमुख सदस्यांचे संमेलन आयोजित करण्यात आले आहे.

या संमेलनात देशासमोरील विविध आव्हाने, संवैधानिक संस्थांचे बळकटीकरण, न्यायव्यवस्थेतील सुधारणा, प्रशासनातील पारदर्शकता, राष्ट्रीय सुरक्षा, शिक्षण, आरोग्य, आर्थिक विकास, सामाजिक न्याय आणि नागरिकांचे मूलभूत अधिकार या विषयांवर सखोल विचारमंथन करण्यात येणार आहे.

या उपक्रमात राष्ट्रीय संविधान रक्षा समिती, सुप्रीम कोर्ट अँड हायकोर्ट लिटिगंट्स असोसिएशन, जेएनजी लॉयर्स असोसिएशन, इंडियन बार असोसिएशन, इंडियन ज्युनिअर ॲडव्होकेट्स अँड लॉ स्टुडंट्स असोसिएशन, ह्युमन राइट्स सिक्युरिटी कौन्सिल, ह्युमन राइट्स ॲक्टिव्हिस्ट्स असोसिएशन, राजधर्म प्रेस रिपोर्टर्स, मीडिया अँड जर्नलिस्ट्स असोसिएशन, युनिव्हर्सल हेल्थ ऑर्गनायझेशन आणि अवेकन इंडिया मूव्हमेंट यांच्यासह कायदा, शिक्षण, आरोग्य, पत्रकारिता, मानवाधिकार आणि समाजसेवा क्षेत्रांत कार्यरत असलेल्या अनेक संस्थांचे प्रतिनिधी सहभागी होत आहेत.

विशेष म्हणजे, ‘राजधर्म – राष्ट्रोदय’ हे पूर्णपणे स्वतंत्र राष्ट्रीय जनआंदोलन असून, कोणत्याही एका संस्थेचा विस्तार, उपविभाग किंवा संलग्न संघटना नाही.

या अभियानात सहभागी होणाऱ्या सर्व संस्था आपापली स्वतंत्र ओळख, स्वायत्तता आणि कार्यक्षेत्र कायम ठेवून राष्ट्रनिर्माणाच्या समान उद्दिष्टांसाठी परस्पर सहकार्य करतील.

लष्करापासून गुप्तचर यंत्रणेपर्यंत, न्यायक्षेत्रापासून प्रशासनापर्यंत आणि उद्योगजगतापासून सर्वसामान्य नागरिकांपर्यंत—राष्ट्रनिर्माणासाठी सर्वांची एकजूट!

या आंदोलनाचे सर्वांत महत्त्वाचे वैशिष्ट्य म्हणजे देशातील विविध क्षेत्रांत कार्य केलेल्या अनुभवी, प्रतिष्ठित आणि राष्ट्रहितासाठी समर्पित व्यक्तींना एका सामायिक राष्ट्रीय व्यासपीठावर आणण्याचा प्रयत्न.

यामध्ये भारतीय लष्करातील निवृत्त मेजर जनरल आणि इतर वरिष्ठ लष्करी अधिकारी, देशाची गुप्तचर संस्था ‘रॉ’शी संबंधित राहिलेले माजी प्रशिक्षण अधिकारी, माजी संरक्षण सचिव, माजी पोलीस महासंचालक, वरिष्ठ आयपीएस आणि प्रशासकीय अधिकारी, वकील, कायदेतज्ज्ञ, विद्यापीठांतील प्राध्यापक, शास्त्रज्ञ, शिक्षणतज्ज्ञ, अर्थतज्ज्ञ, आंतरराष्ट्रीय ख्यातीचे उद्योजक, डॉक्टर, पत्रकार, मानवाधिकार कार्यकर्ते, सामाजिक संस्थांचे प्रतिनिधी, महिला नेतृत्व, युवा वर्ग आणि सर्वसामान्य नागरिक यांचा सहभाग प्रस्तावित आहे.

या उपक्रमाचा संदेश स्पष्ट आहे—भारताचे भविष्य घडविण्याची जबाबदारी केवळ सरकार किंवा राजकीय नेतृत्वाची नाही; तर देशातील सामूहिक बुद्धिमत्ता, अनुभव, ज्ञान, प्रामाणिकपणा, तज्ज्ञता आणि जागरूक जनशक्ती यांच्या एकत्रित प्रयत्नांतूनच खऱ्या अर्थाने राष्ट्रनिर्माण घडू शकते.

केवळ समस्यांवर चर्चा नव्हे, तर उपाययोजना आणि अंमलबजावणीचा राष्ट्रीय आराखडा तयार होणार!

‘राजधर्म – राष्ट्रोदय’ या अभियानाचा उद्देश केवळ देशातील समस्यांची यादी तयार करणे किंवा विद्यमान व्यवस्थेतील त्रुटींवर टीका करणे एवढाच नाही.

समस्यांवर व्यावहारिक, वैज्ञानिक, संविधानसुसंगत आणि अंमलबजावणीयोग्य उपाय शोधून त्यासाठी ठोस राष्ट्रीय कृती आराखडा तयार करणे, हे या आंदोलनाचे प्रमुख ध्येय आहे.

यासाठी न्यायालयीन आणि प्रशासकीय सुधारणा, भ्रष्टाचारमुक्त व उत्तरदायी शासन, दर्जेदार शिक्षण, सर्वसामान्यांना परवडणाऱ्या आरोग्यसेवा, रोजगारनिर्मिती, आर्थिक स्वावलंबन, राष्ट्रीय सुरक्षा, वैज्ञानिक संशोधन, महिला सुरक्षा, मानवाधिकारांचे संरक्षण, सामाजिक सलोखा, पर्यावरण संवर्धन आणि युवा नेतृत्वाचा विकास या विषयांवर तज्ज्ञांच्या मदतीने विशेष कार्यगट स्थापन करण्याचा प्रस्ताव आहे.

लोकशाही संस्थांचे बळकटीकरण, नागरिकांना वेळेत न्याय मिळणे, सत्तेच्या गैरवापरापासून नागरिकांचे संरक्षण आणि सार्वजनिक पदांवरील व्यक्तींची संविधान व जनतेप्रती उत्तरदायित्वाची भावना दृढ करणे, यांवर विशेष भर दिला जाणार आहे.

भारताला केवळ आर्थिक किंवा लष्करी महासत्ता बनविणे हेच या आंदोलनाचे अंतिम ध्येय नाही; तर न्याय, नैतिकता, संविधाननिष्ठ शासन, ज्ञान, विज्ञान आणि मानवतेच्या क्षेत्रांत संपूर्ण जगासाठी आदर्श ठरणारा भारत निर्माण करणे, हा या अभियानाचा व्यापक संकल्प आहे.

केवळ संविधानिक अधिकारांचे संरक्षण नव्हे, तर कर्तव्यनिष्ठ, चारित्र्यसंपन्न आणि राष्ट्रहितासाठी समर्पित नागरिक घडविण्याचाही महासंकल्प!

‘राजधर्म – राष्ट्रोदय’ या आंदोलनाचा एक अत्यंत महत्त्वाचा उद्देश म्हणजे शासकीय यंत्रणेकडून प्रत्येक नागरिकाच्या संविधानाने प्रदान केलेल्या मूलभूत अधिकारांचे संपूर्ण आणि प्रभावी संरक्षण सुनिश्चित करणे, शासनाच्या प्रत्येक निर्णयात मानवी हित, मानवी प्रतिष्ठा आणि जनकल्याणाला सर्वोच्च प्राधान्य मिळवून देणे आणि त्याचबरोबर प्रत्येक नागरिकाला आपल्या संविधानिक, सामाजिक आणि राष्ट्रीय कर्तव्यांची जाणीव करून देणे हा आहे.

केवळ अधिकारांची मागणी करणारा नव्हे, तर स्वतःची कर्तव्ये प्रामाणिकपणे पार पाडणारा; केवळ स्वतःच्या प्रगतीचा विचार करणारा नव्हे, तर समाजाच्या आणि राष्ट्राच्या उन्नतीसाठी योगदान देणारा; आणि वेळप्रसंगी वैयक्तिक स्वार्थ व व्यक्तिगत हितांचा त्याग करून राष्ट्रहित व समाजहिताला सर्वोच्च प्राधान्य देणारा चारित्र्यसंपन्न, कर्तव्यनिष्ठ आणि संस्कारक्षम नागरिक घडविणे, हे या अभियानाचे प्रमुख ध्येय असेल.

यासाठी शिक्षणव्यवस्थेत संविधानिक मूल्ये, नैतिकता, प्रामाणिकपणा, सामाजिक जबाबदारी, शिस्त, सेवाभाव, राष्ट्रीय एकात्मता, मानवतावादी दृष्टिकोन आणि त्यागाची भावना रुजविण्यावर विशेष भर दिला जाईल. बालपणापासूनच विद्यार्थ्यांमध्ये उत्तम चारित्र्य, विवेकशील विचार, कर्तव्यभावना आणि राष्ट्रनिष्ठा विकसित करण्यासाठी मूल्याधिष्ठित शिक्षण, जनजागृती आणि व्यक्तिमत्त्व विकासाचे व्यापक उपक्रम राबविण्याचा संकल्प आहे.

आंदोलनाची भूमिका स्पष्ट आहे—केवळ चांगले कायदे करून किंवा शासनव्यवस्था बदलून महान राष्ट्र निर्माण होत नाही; त्यासाठी चांगले शासनकर्ते, प्रामाणिक प्रशासन आणि त्याहूनही महत्त्वाचे म्हणजे उच्च चारित्र्याचे, कर्तव्यदक्ष, संवेदनशील आणि राष्ट्रहितासाठी समर्पित नागरिक घडवावे लागतात.

“शासनाने नागरिकांच्या अधिकारांचे रक्षण करावे आणि नागरिकांनी आपल्या कर्तव्यांचे निष्ठेने पालन करावे; अधिकार आणि कर्तव्य यांच्या या समतोलातूनच खऱ्या अर्थाने न्यायपूर्ण, सुसंस्कृत, सामर्थ्यशाली आणि मानवतावादी भारताचा राष्ट्रोदय घडेल.”

‘राजधर्म – राष्ट्रोदय’चा मूलमंत्र असेल—‘शासनात राजधर्म, नागरिकांत कर्तव्यधर्म, शिक्षणातून चारित्र्यनिर्माण आणि प्रत्येक कृतीत राष्ट्रहित सर्वोच्च!’

‘वसुधैव कुटुम्बकम्’पासून मानवतावादी वैश्विक भारताच्या निर्मितीपर्यंत!

भारताच्या प्राचीन संस्कृतीतील ‘वसुधैव कुटुम्बकम्’—संपूर्ण विश्व हे एक कुटुंब आहे, ही उदात्त भावना आणि भारतीय संविधानातील न्याय, स्वातंत्र्य, समता व बंधुता ही मूल्ये या आंदोलनाचा वैचारिक पाया असतील.

भारतीय संस्कृतीतील ज्ञानपरंपरा, आधुनिक विज्ञान, तंत्रज्ञान, लोकशाही व्यवस्था आणि सार्वत्रिक मानवतावादी मूल्ये यांचा समन्वय साधून नवभारताची उभारणी करण्याचा या अभियानाचा दृष्टिकोन आहे.

प्रत्येक नागरिकाला सन्मानाने जगण्याचा अधिकार, सुरक्षितता, समान संधी आणि न्याय मिळावा; तसेच जागतिक शांतता, आंतरराष्ट्रीय सहकार्य, पर्यावरण संरक्षण आणि संपूर्ण मानवजातीच्या कल्याणासाठी भारताने नेतृत्व करावे, अशी या आंदोलनाची संकल्पना आहे.

शासनात राजधर्म, समाजात कर्तव्यभावना, नागरिकांमध्ये राष्ट्रीय चेतना आणि व्यवस्थेत न्याय व उत्तरदायित्व प्रस्थापित झाल्याशिवाय भारताचा खरा राष्ट्रोदय होऊ शकत नाही, अशी या आंदोलनाची भूमिका आहे.

अध्यक्ष ॲड. निलेश सी. ओझा आणि आंतरराष्ट्रीय संयोजक आशुतोष पाठक यांचे देशवासीयांना आवाहन

‘राजधर्म – राष्ट्रोदय’चे अध्यक्ष ॲड. निलेश सी. ओझा आणि आंतरराष्ट्रीय संयोजक श्री. आशुतोष पाठक यांनी राष्ट्रहित, संवैधानिक मूल्ये, न्याय आणि मानवकल्याणासाठी कार्य करणाऱ्या सर्व नागरिकांना व संस्थांना या स्वतंत्र जनआंदोलनात सहभागी होण्याचे आवाहन केले आहे.

देशातील अनुभवी व्यक्तींचे ज्ञान, विविध क्षेत्रांतील तज्ज्ञांची क्षमता, तरुण पिढीची ऊर्जा आणि सर्वसामान्य नागरिकांची राष्ट्रनिष्ठा यांना एका सामायिक राष्ट्रीय संकल्पात रूपांतरित करण्याची हीच योग्य वेळ असल्याचे त्यांनी नमूद केले.

“आता केवळ देशासमोरील समस्या मांडण्याची वेळ राहिलेली नाही; तर त्या समस्यांवर ठोस उपाय शोधण्याची, राष्ट्रीय रोडमॅप तयार करण्याची आणि आपल्याला अपेक्षित असलेल्या नवभारताच्या निर्मितीत प्रत्यक्ष योगदान देण्याची वेळ आली आहे. विद्यमान व्यवस्थेला केवळ प्रश्न विचारणे नव्हे, तर न्यायपूर्ण, पारदर्शक, उत्तरदायी आणि लोकाभिमुख व्यवस्था उभारण्यासाठी सक्रिय पुढाकार घेणे, हा आमचा संकल्प आहे. राष्ट्रनिर्माणाच्या या ऐतिहासिक कार्यात प्रत्येक नागरिकाची भूमिका महत्त्वाची आहे.”

२४ ऑक्टोबर रोजी मुंबईत होणारे राष्ट्रीय मार्गदर्शन शिबिर या व्यापक राष्ट्रीय संकल्पाचे ठोस कृती आराखड्यात रूपांतर करण्याच्या दिशेने एक महत्त्वाचे पाऊल ठरणार आहे.

एक राष्ट्र, एक संकल्प—न्यायपूर्ण, समृद्ध आणि मानवतावादी भारत!

‘राजधर्म – राष्ट्रोदय’ हे केवळ एका आंदोलनाचे नाव नाही; तर भारताचे राष्ट्रीय पुनर्जागरण, संवैधानिक सुशासन, जबाबदार नागरिकत्व, व्यवस्थापरिवर्तन आणि मानवतावादी वैश्विक नेतृत्व यांचा महासंकल्प आहे.

सत्तेपेक्षा सेवा, वैयक्तिक स्वार्थापेक्षा राष्ट्रहित, अधिकारांपेक्षा कर्तव्य आणि राजकीय महत्त्वाकांक्षेपेक्षा राष्ट्रनिर्माण यांना प्राधान्य देणारा नवा भारत घडविण्याचा या आंदोलनाचा निर्धार आहे.

“सत्ता नव्हे, सेवेचा संकल्प!”

“केवळ राजकारण नव्हे, राष्ट्रनीतीचा नवा मार्ग!”

“न्यायातून सुशासन, सुशासनातून राष्ट्रनिर्माण आणि राष्ट्रनिर्माणातून विश्वकल्याण!”

—

राजधर्म – राष्ट्रोदय
RAJDHARMA – RASHTRODAY
Rise of a New India

स्वतंत्र राष्ट्रव्यापी जनआंदोलन

अध्यक्ष (President): ॲड. निलेश सी. ओझा

आंतरराष्ट्रीय संयोजक (International Convenor): श्री. आशुतोष पाठक